Phải người miệt vườn không mà nghe hơi gió chướng về đã thấy nao nao trong dạ? Gió không chỉ mang cái se lạnh báo hiệu cuối năm, mà còn chở theo cả một trời thương nhớ với sắc vàng bông so đũa rụng đầy mặt ao. Với người con xa xứ, ngọn gió ấy là tiếng gọi thầm của quê nhà, nhắc về nồi canh chua cá rô đồng thơm ngát mùi khói bếp, một món ăn mà dẫu đi đâu cũng chẳng thể nào quên.
Miền Tây mình sông ngòi chằng chịt, đồng ruộng mênh mông, được thiên nhiên ưu đãi cho sản vật dồi dào. Cứ tới mùa nước nổi, cá rô lại theo con nước lên đồng kiếm ăn. Nông dân chỉ cần giăng tay lưới, đặt cái lờ là có mớ cá tươi rói. Cá để nấu món này ngon nhất phải là thứ cá rô “mề”, mình tròn mẩy bằng chừng ba ngón tay người lớn khép lại. Thịt nó ngọt, béo mà lại thơm, mần sạch vảy, bỏ ruột, để nguyên con nấu mới giữ được cái ngọt lành nguyên thủy.
Nhưng nồi canh sẽ chẳng thể trọn vị nếu thiếu đi những bông so đũa vàng ươm. Ở quê, người ta phải đi hái bông từ lúc sáng sớm, khi những cánh hoa còn đẫm sương đêm. Lặt bỏ đi phần cuống với cái nhụy đắng bên trong, chỉ giữ lại cánh hoa mỏng manh, rửa thật nhẹ tay kẻo bầm dập. Nghe thì cực vậy mà vui, vì biết rằng mình đang chuẩn bị một bữa ăn thiệt ngon cho cả nhà.
Cái hồn của món canh chua nằm ở vị chua thanh mà đậm đà. Người sành ăn hay dùng me sống dốt trên lửa than cho thơm rồi dằm ra lấy nước, hoặc sang hơn thì dùng một ít cơm mẻ tán nhuyễn. Bắc nồi nước lên bếp, phi chút sả bằm cho thơm lừng rồi cho nước me, cà chua, khóm xắt lát vào. Nêm nếm chút đường, chút nước mắm ngon, đợi nước sôi lại rồi mới nhẹ nhàng thả từng con cá rô mề vào.
Cá vừa chín tới thì vớt ra đĩa, giữ cho thịt không bị nát. Bông so đũa chỉ cần cho vào nồi nước đang sôi, đảo nhẹ một cái rồi múc ra tô liền. Cái nóng của nước canh vừa đủ làm bông chín tới, giữ được độ giòn mềm và vị bùi đặc trưng.
Món canh dọn ra ăn với bún tươi hay cơm nóng đều ngon xiết bao. Gắp một miếng thịt cá trắng ngần chấm vào chén nước mắm nguyên chất có mấy lát ớt cay, ăn cùng miếng bông so đũa mềm dịu, rồi húp một muỗng nước canh chua chua, cay cay, ngọt thanh… Ôi chao, bao nhiêu mệt mỏi dường như tan biến hết, chỉ còn lại cái cảm giác “đã” tới xuất mồ hôi.
Xem thêm: Gỏi củ hũ dừa, chắt chiu vị ngọt từ trái tim xứ dừa
Chỉ một món ăn dân dã vậy thôi, mà gói trọn cả tấm lòng thơm thảo của người miền Tây, gói trọn cả một miền thương nhớ. Để rồi mỗi khi gió chướng về, những người con đất phương Nam lại thầm hỏi nhau: “Bữa nay nhà mình có ăn canh chua bông so đũa không?”.
Vậy đó, tô canh chua cá rô đồng bông so đũa hổng chỉ là một món ăn cho no bụng, mà nó là cả một bầu trời ký ức của dân miền Tây mình. Mỗi lần húp muỗng canh, cái vị chua thanh, ngọt dịu nó thấm vô tới ruột gan, gợi nhớ cái hồi còn nhỏ xíu chạy lon ton ngoài vườn. Bà con mình ai có kỷ niệm nào với món này, hay có cách nấu nào hay ho hơn, thì đừng ngần ngại chia sẻ nghen. Cùng nhau mình giữ gìn cái hương vị quê nhà thiệt gần gũi, ấm áp này.
